Jachtservice op eigen schip (update 16/9)

Tijdens onze vakantie moest ik een ad-hoc reparatie uitvoeren van de B&G stuurautomaat die in 2012 in gebruik was genomen. Hoewel de koerscomputer en JEFA drive in orde waren heb je daar niets aan als de bedieningsunit kapot is.

B&G MFD Pilot Head

Bij de installatie in 2012 was het B&G H3000 gebaseerd systeem weliswaar zeer geavanceerd en uitgebreid maar eigenlijk al verouderd. Zo bleek b.v. bij het repareren van het GFD Pilot Head dat deze een productiedatum had uit 2008. Duidelijk zal zijn dat een nieuwe GFD niet meer te koop is en ook dat de oude niet meer gerepareerd kan worden.

Hoewel het systeem alles in huis had om perfect te sturen onder alle omstandigheden ben ik er sinds de aankoop van het schip nooit tevreden over geweest. Nu weet ik dat een deel van de problemen veroorzaakt werden door een rotte netwerkstekker en een rotte inwendige verbinding tussen print en display van het GFD Pilot Head. Maar feit is dat het hele systeem en software in de vorige eeuw is ontwikkeld en dat electronica en software daarna een enorme ontwikkeling hebben ddorgemaakt.

Naast de stuurautomaat waren er direct na aankoop van het schip problemen met de 2 grote ZEUS plotters en marifooninstallatie. Van al deze 4 apparaten waren de displays kapot en die konden niet meer gerepareerd worden. De originele B&G MOB knoppen om de data voor de grote displays te selecteren waren ook kapot. En nu zijn ook de draadloze en bedrade afstandsbediening van stuurautomaat en CPU overleden. En dat op een schip wat slechts 4 jaar heeft gevaren voordat wij het schip in 2018 kochten ! Dus mijn vertrouwen in de levensduur van B&G apparatuur is nu minimaal. Aangezien de betrouwbaarheid van een stuurautomaat erg belangrijk is en de GFD Pilot Head erop ieder moment weer mee op kan houden is nu de tijd gekomen voor een flinke renovatie van het navigatiesysteem. Reden is dat de huidige B&G ACP2 stuurcomputer alleen met het verouderde B&G Fastnet netwerk aangestuurd kan worden en dat de moderne apparatuur alleen maar NMEA2000 netwerken ondersteunt.

Na lang wikken en wegen is gekozen voor de nieuwe generatie stuurautomaat EVO-200 van Raymarine. De oude Raymarine SPX10, stuurautomaat, ST60 instrumenten en A70 plotter op onze Winner 11.20 hebben ons eerder zonder problemen 2x naar de Carieb genavigeerd en de bediening van de nieuwe generatie voelt vertrouwd aan.

Nu de keus voor Raymarine is gemaakt is, is de volgende stap een nieuw ontwerp te maken voor het netwerk en de aansluiting op het oude SIMNET (ook NMEA2000 gebaseerd) met daarin de H3000 CPU waarop de sensoren (wind, log, diepte) zijn aangesloten. Dit werkt nog goed en bovendien zorgt de H3000 CPU voor de aansturing van de displays onder de buiskap.

De aansluitingen op de H3000 CPU

De Raymarine units zijn voorzien van de Raymarine versie van de NMEA2000 bus: Seatalk NG. Hoewel ik nu liever naar een NMEA2000 netwerk overschakel is dit voor de stuurautomaat nog geen optie maar voor de Raymarine plotters wel. Er komt rond de ACU stuurcomputer dus een Seatalk NG netwerk dat via converter kabels op een NMEA2000 maar ook op het oude SIMNET aangesloten kan worden. Om de installatie aan boord voor te bereiden heb ik thuis het nieuwe systeem opgebouwd waardoor ook het dowloaden van software updates via WIFI mogelijk is.

Axiom+, R70S, ACU en EVO sensor

Zo kun je op je gemak allerlij instellingen uitvoeren en controleren of je de juiste bekabeling hebt. Daarnaast kan ik middels de lab voeding het stroomverbruik vaststellen wat voor de lange reizen belangrijk is.

Ook kan ik alvast een oude Ipad klaarmaken voor gebruik aan boord. De Raymarine Control app werkt beter dan de B&G Link app en met de Ipad hebben we een plotterscherm op de kaartentafel. M.i. is dit principieel de enige goede opstelling: de waterdichte plotter in de kuip en de kwetsbare Ipad binnen!

12V labvoeding en Ipad gekoppeld via aan Axiom+ plotter

Het downloaden van de 2Gb software update voor de Axiom+ plotter was een tijdrovende klus en maar goed dat ik dit thuis heb gedaan. De software van de andere units bleek up-to-date maar de Navionics kaart kan altijd een update gebruiken.

Het stroomverbruik van de hele set is bij 100% helderheid van de plotter en pilot head schermen ca 1050 mA. Verlaag je b.v. de helderheid naar 50% dan neemt het stroomverbruik af naar ca 700mA. De z.g. “nachtmode” heeft geen effect op het stroomgebruik. In 24 uur gebruikt deze set dus 16 tot 25 AH. Bij deze getallen moet natuurlijk wel het stroomgebruik van de drive worden opgeteld maar die hangt sterk af van de omstandigheden. Het stroomgebruik van de drive kun je verlagen door goede trim en op tijd reven.

De volgende stap is het plaatsen van de units en aanleggen van bekabeling wat altijd een heel gepuzzel is waar en hoe je een bepaalde kabel kan leiden.

De eerste stap bij het installeren is het kiezen van een plaats voor de diverse onderdelen en de layout van het netwerk. De plaats van de ACU ligt voor de hand: op de plek van de oude B&G ACP2 stuurcomputer omdat daar de 12V voeding en de kabel naar de JEFA drive al liggen. Dit geldt ook voor de roerstandgever maar deze moet omgeruild worden voor de Raymarine versie. De plaats van de R70S displays ligt minder voor de hand maar andere 12.20 schepen hebben deze aan weerszijden in het gangboord naast het stuurwiel en dat lijkt mij een handige plek hoewel je het risico loopt erop te gaan staan. Complicatie is dat het dek daar licht gebogen is waardoor de afdichting extra aandacht behoeft. Een opvulplaatje van teak is een mogelijkheid maar wellicht is zwarte kit veel minder werk en uiteindelijk een betere afdichting.

Het elektronisch kompas is zoals altijd het meest kritisch: minimaal 1m van alles wat met electronica en staal te maken heeft en voor de SSB zender zelfs 2 meter afstand ! Eigenlijk komen alleen de BB achterhut en de voorhut in aanmerking. Nadat ik met een handkompas op veel plaatsen de heading heb gemeten heb ik besloten het kompas voor de ACU in de BB achterhut in het plafond vlakbij de romp te plaatsen. Door een plaat te verwijderen krijg je toegang tot een ruimte waar diverse kabels en slangen doorlopen.

Het nieuwe netwerk is een combinatie van Raymarine Seatalk NG en NMEA2000. De stuurautomaatonderdelen zijn alleen van een Seatalk NG aansluiting voorzien en dan ligt het voor de hand deze met een Seatalk NG backbone aan te sluiten. De bestaande apparatuur is echter voorzien van NMEA2000 en SIMNET. Middels een verloopkabeltje kun je de Seatalk NG backbone aansluiten op een NMEA2000 backbone. Je zou natuurlijk ook de NMEA2000 apparaten met een verloopkabel op het Seatalk NG netwerk kunnen aansluiten maar het aantal NMEA2000 apparaten wordt in de toekomst wellicht verder uitgebreid en dan blijf je bezig met relatief dure verloopkabels !

Communicatie Netwerk
Ruimte boven het bed bij de romp
Vraag niet hoe ik hier ingekomen ben…..
De R70S aangesloten op de backbone
De nieuw Pilot Head aan stuurboord

Na het programmeren van de scheepsgegevens konden we de proefvaart gaan uitvoeren en het kompas calibreren. Na calibratie was het resultaat een maximale afwijking van 6 graden wat ruim binnen de limieten valt en bij deze is dus de gekozen plaats voor het kompas definitief.

De echte proefvaart op motor en zeil was een succes. Het typische gepiep en ruwe sturen van de B&G ACP2 was volledig afwezig: het stuur bewoog minimaal en traag terwijl de koers zeer stabiel was. Ook bij lage snelheid bleef alles rustig. Kortom, de nieuwe stuurautomaat mag blijven !

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s